Những con số biết nói

1. Hiện nay, tỉ lệ người mắc cận thị ở VN khoảng bao nhiêu %? Tại sao số lượng người bị cận ngày càng gia tăng thưa bác sĩ?

Tỷ lệ tật khúc xạ: 10 - 15% ở học sinh nông thôn; 25 - 40% ở các thành phố. Nhìn gần, điều tiết nhiều trong thời gian dài, sử dụng mắt trong điều kiện thiếu sáng được xem là yếu tố nguy cơ phát triển cận thị. Hiện nay thời lượng sử dụng mắt để đọc sách, làm việc vi tính, sử dụng các thiết bị điện tử khác như tivi, chơi game... gia tăng, các hoạt động ngoài trời giảm, như vậy mắt phải điều tiết quá sức và là một trong những yếu tố làm tỷ lệ cận thị tăng hơn trước.

2. Ở bệnh viện mắt TP.HCM, hàng năm tiếp nhận khoảng bao nhiêu ca mổ chữa cận thị? Tỉ lệ thành công là bao nhiêu %?

Trên 6000 case, tỷ lệ thành công 99,7%

3. Hiện nay, ở Việt Nam, phương pháp nào được dùng phổ biến nhất? Hiệu quả ra sao?

Cho tới thời điểm này, phẫu thuật khúc xạ bằng Laser Excimer và Femtosecond Laser vẫn là phương pháp phổ biến nhất để điều trị vĩnh viễn tật khúc xạ. Đây là phương pháp có tính an toàn, hiệu quả và chính xác cao.

4. Những trường hợp nào được mổ và những trường hợp nào thì chống chỉ định?

+ Điều kiện để phẫu thuật
Tuổi trên 18
Khúc xạ ổn định từ 6 tháng trở lên

+ Chống chỉ định
Bị các bệnh viêm cấp và mạn tính khác tại mắt
Đang mang thai và cho con bú
Bệnh tự miễn: lupus, hội chứng Sjogren, viêm khớp dạng thấp...
Suy giảm miễn dịch

5. Trước khi mổ cận thị, cần chú ý những gì ?
Ngưng đeo kính tiếp xúc
Vệ sinh bờ mi sạch sẽ theo chỉ dẫn của bác sĩ

6. Về mổ cận thị, người bệnh thường mắc phải những suy nghĩ sai lầm gì?

+ Kiêng cữ quá kỹ lưỡng, VD: không ra ngoài trong 1-2 tháng, không đọc sách, không xem tivi, không ăn thịt bò, thịt gà, tôm cua v.v... Những điều này không cần thiết, có thể ăn mọi thứ, trừ những thực phẩm bị dị ứng. Có thể đọc sách, xem tivi làm việc với máy tính ngay sau ngày mổ, nhưng cần nghỉ xem kẽ mỗi 30-40 phút.

+ Không cần đi tái khám vì thị lực quá tốt. Sai. Dù thị lực 10/10 hoặc hơn, về mặt giải phẫu mắt vẫn có những đặc điểm của mắt cận thị, cần đi kiểm tra đáy mắt định kỳ để phát hiện các tổn thương do cận thị gây ra và điều trị phòng ngừa các biến chứng của cận thị nếu cần.

+ Mổ cận thị rồi sau này sẽ không bị các bệnh mắt khác. Sai. Phẫu thuật khúc xạ chỉ can thiệp lên tính chất quang học của nhãn cầu, không ngăn ngừa được các bệnh lý khác của mắt.

7. Những biến chứng, tai biến có thể gặp phải khi mổ laser?

+ Biến chứng vạt là phổ biến nhất với tỷ lệ 0,3%. Nếu xảy ra, phải hoãn phẫu thuật, thực hiện lại sau 3-6 tháng.

+ Biến chứng nhiễm trùng xảy ra với tỷ lệ 1:5000 trường hợp. Nếu không chữa trị kịp thời, hệ miễn dịch suy yếu, không đáp ứng thuốc có thể dẫn đến giảm thị lực trầm trọng hoặc mất thị lực

8. Sau khi mổ, có dễ bị cận lại không?

Tỷ lệ này khác nhau tùy độ cận. Nếu cần nhẹ, dưới 3 điốp, khoảng 1-2%, cận trên 10 điốp, khoảng 10 %. Tuy nhiên độ tái cận thường thấp, nếu giác mạc tồn dư đủ dày có thể chiếu Laser bổ sung lần 2.

9. Nghe nói, bấm huyệt có thể chữa được cận thị. Điều này có đúng không?

Cho tới nay chưa có tài liệu y khoa hoặc nghiên cứu nào cho thấy bấm huyệt có thể chữa được cận thị.

10. Người trên 40 tuổi có nên mổ cận không thưa bác sĩ?

Người trên 40 tuổi có thể điều trị cận thị đơn thuần và đeo kính đọc sách sau phẫu thuật hoặc điều trị phối hợp lão thị.

11. cận nhẹ 1-2 diop có nên mổ laser không ? Vì sao ?

Vì tính an toàn cao, cận nhẹ vẫn có thể phẫu thuật nếu bệnh nhân có nhu cầu, đặc biệt là những ngành nghề cần thị lực tốt như phi công, lái xe...

12. Nếu mổ lần đầu, không hết cận thì việc mổ lại lần hai có nguy hiểm không ?

Phẫu thuật lần thứ 2, không có bước tạo vạt giác mạc, do vậy sẽ không bị biến chứng vạt. Tuy nhiên, đây vẫn là một cuộc phẫu thuật, nên bệnh nhân cần tuân thủ đầy đủ các chỉ dẫn của nhân viên y tế.

TS. BS. Trần Hải Yến
Phó Giám đốc Bệnh viện Mắt TP Hồ Chí Minh